بایگانی

Archive for the ‘درباره’ Category

اوبونتوی من

تنظیمات شخصی و برنامه‌هایی که من روی اوبونتو نصب می‌کنم. (نسخهٔ ۷٫۰۴ اوبونتو)

این نوشته فهرست برنامه‌هایی است که من هر بار پس از نصب اوبونتو آن‌ها را روی کامپیوترم نصب می‌کنم تا بتوانم کارهای روزمره‌ام را با آن‌ها انجام دهم. سعی می‌کنم این نوشته را همیشه به‌روز نگه دارم تا بتوانید ببینید که برای هر کاری در اوبونتو چه راه‌حلی وجود دارد.
این نرم‌افزارها همه آزاد هستند. توضیح کوتاهی را دربارهٔ توانایی‌های هر برنامه نوشته‌ام، ولی توضیحات دقیق دربارهٔ نصب و پیکربندی این برنامه‌ها در اینجا نیامده‌اند. اگر دربارهٔ هرکدام از آن‌ها پرسشی داشتید، می‌توانید در پایان همین نوشته یادداشت بگذارید و بپرسید. امیدوارم که بتوانم کمکی کنم.

واژه‌نامهٔ StarDict

استاردیکت (StarDict) یک واژه‌نامه (دیکشنری) آزاد است که هم در ویندوز و هم در لینوکس کار می‌کند. پس از نصب آن، باید فایل‌های داده‌ای مختلف را هم بارگیری کنید و آن را در پوشهٔ ویژهٔ برنامه کپی کنید تا استاردیکت آن‌ها را بخواند و معنی واژه‌ها را نشان دهد. (برای کپی فایل‌های واژه‌نامه در مسیر مخصوص حتماً باید از ترمینال و از دستور sudo cp -R استفاده کنید.) این فایل‌های داده‌ای، واژه‌نامه‌های مختلفی هستند که از سایت این برنامه می‌توان آن‌ها را بارگیری کرد. من خودم سه تا از واژه‌نامه‌های آن را به کار می‌برم: واژه‌نامهٔ انگلیسی به انگلیسی لانگمن، دانشنامهٔ فشردهٔ بریتانیکا به انگلیسی، و همچنین یک واژه‌نامهٔ انگلیسی به فارسی.

StarDict

یک ویژگی خیلی خوب این واژه‌نامه این است که می‌تواند معنی واژه‌ها را تنها با انتخاب واژه‌ها در هر برنامه‌ای (مثلاً در فایرفاکس) نشان دهد. با این کار یک پنجرهٔ شناور کوچک باز می‌شود که معنی آن واژه را نشان می‌دهد. همچنین استاردیکت می‌تواند واژه‌ها را تلفظ کند. این کار را هم با مجموعه‌ای از فایل‌های صوتی که از سایت برنامه قابل بارگیری است انجام می‌دهد.

StarDict

نرم‌افزار ویرایش صوت Audacity

Audacity

این برنامه قابل مقایسه با برنامه‌های معروف ویرایش صوت مانند Sony Sound Forge یا Adobe Audition است، با این تفاوت که یک نرم‌افزار آزاد است و برای بیشتر سیستم‌های عامل (از جمله لینوکس و ویندوز) نوشته شده است. با این برنامه می‌توان فایل‌های صوتی را به طور حرفه‌ای ویرایش کرد، و در عین حال می‌توان کارهای روزمرهٔ صوتی را نیز با آن انجام داد؛ کارهایی مثل تبدیل قالب‌های مختلف صوتی به یکدیگر (مثلاً تبدیل فایل‌های wav. به قالب mp3. یا به قالب جدید و بسیار خوب ogg.) یا تغییر کیفیت آهنگ‌ها (برای کاستن از حجم آن‌ها) یا بریدن آهنگ‌ها به قسمت‌های کوچکتر.
از آن جا که استفاده از قالب پرطرفدار mp3 در بسیاری از کشورها محدودیت‌های قانونی دارد و در نرم‌افزارهای آزادی مثل Audacity استفاده از این قالب با مشکل قانونی روبه‌رو است، Audacity برای تبدیل فایل‌های mp3 نیاز به یک برنامهٔ کمکی خارجی دارد. نام این برنامه LAME است که آن را هم می‌توانید به رایگان از سایتش بارگیری کنید و سپس آن را به Audacity بشناسانید.

Audacity

(داخل پرانتز بگویم که هر برنامه‌ای که بخواهد فایل‌های mp3 را بخواند یا بنویسد، باید از شرکت صاحب حق اختراع این قالب اجازه بگیرد و محدودیت Audacity نیز به همین خاطر است. به همین دلیل، قالب دیگری برای فایل‌های صوتی (و تصویری) ساخته شده است که هیچ محدودیتی از نظر قانونی ندارد و نسبت کیفیت به حجم آن نیز کمی بهتر از قالب mp3 است. این قالب ogg نام دارد و همهٔ برنامه‌های تحت لینوکس از آن به خوبی پشتیبانی می‌کنند. مشکل فقط اینجاست که ogg هنوز به اندازهٔ mp3 بین کاربران کامپیوتر رایج نیست. نرم‌افزار Audacity به خوبی می‌تواند فایل‌های صوتی را به قالب ogg تبدیل کند.)

نرم‌افزار ساخت سی‌دی و دی‌وی‌دی‌های صوتی و داده‌ای Graveman

اوبونتو به طور پیش‌فرض ابزاری برای ساختن سی‌دی و دی‌وی‌دی دارد، ولی این ابزار فقط کارهای ساده‌ای را انجام می‌دهد. برنامه‌ای به نام Graveman گزینه‌های بسیار بیشتری را برای ساختن سی‌دی و دی‌وی‌دی فراهم می‌کند. از جمله امکان ساختن سی‌دی‌های صوتی، نوشتن تصویر (image) روی حافظهٔ کامپیوتر، ساختن سی‌دی از روی تصویرهای ذخیره‌شده، و کارهای دیگری مانند پاک‌کردن سی‌دی‌های RW. کار با این برنامه بسیار آسان است.

نرم‌افزار اتصال تلفنی به اینترنت GNOME PPP

با این نرم‌افزار می‌توان اتصال تلفنی به اینترنت را به راحتی تنظیم کرد. کار با این برنامه بسیار آسان‌تر از ابزار پیش‌فرض اوبونتو برای این کار است. این برنامه امکانات دیگری مانند شناسایی خودکار مودم، ذخیرهٔ شماره‌تلفن‌ها، تنظیم صدای مودم و نمایش زمان اتصال به اینترنت را دارد.

GNOME PPP

نرم‌افزار انتقال برنامه‌های بارگیری و نصب‌شدهٔ اوبونتو بر روی سی‌دی APTonCD

یکی از مشکلات بزرگ برای کسانی که اوبونتو را در کامپیوترهای خانگی خود به کار می‌برند، مسئلهٔ بارگیری برنامه‌های گوناگون از اینترنت است. حجم این برنامه‌ها و به‌روزرسانی‌های امنیتی اوبونتو معمولاً بسیار زیاد است و بارگیری آن‌ها از اینترنت ممکن زمان بسیار زیادی طول بکشد. با نرم‌افزار APTonCD می‌توان این فایل‌ها را از یک کامپیوتر به روی سی‌دی منتقل کرد و از آن سی‌دی برای نصب برنامه‌های مشابه در کامپیوترهای دیگری که به اینترنت پرسرعت دسترسی ندارند بهره گرفت.

طراحی صفحات وب با Nvu

با این برنامه می‌توان صفحات وب را به راحتی در یک محیط دیداری (مثل برنامه‌های واژه‌پرداز) طراحی کرد. این برنامه برای ساختن سایت‌های اینترنتی ساده که فقط از HTML استفاده می‌کنند بسیار مناسب است.

Nvu

نرم‌افزار پخش موسیقی و فیلم gxine

این نرم‌افزار می‌تواند برخی از قالب‌هایی را که Totem (نرم‌افزار پیش‌فرض اوبونتو) به خوبی پخش نمی‌کند پخش کند. مثلاً gxine می‌تواند هنگام پخش دی‌وی‌دی، منوهای آن را فعال کند، یا می‌تواند فایل‌های flv (همان قالب فایل‌های سایت youtube.com) را پخش کند که توتم قادر به پخش آن نیست. داشتن این برنامه به عنوان جایگزین توتم در موارد ضروری توصیه می‌شود.

نرم‌افزار شیبه‌ساز آسمان Stellarium

این برنامهٔ بسیار جذاب می‌تواند تصویر واقعی و لحظه‌به‌لحظهٔ آسمان بالای سرتان را نشان دهد. تنها کافی است که طول و عرض جغرافیایی محل زندگی‌تان را در تنظیمات برنامه مشخص کنید تا تصویر ستاره‌های آسمان (در شب) یا مکان خورشید (در روز) را همان طور که واقعاً در آسمان بالای سرتان هست ببینید. به علاوه، استلاریوم اطلاعات دقیقی از ستاره‌ها و سیاره‌های آسمان را می‌نویسد و می‌تواند تصویر واقعی ستاره‌ها و کهکشان‌ها را با بزرگ‌نمایی بسیار زیادی نشان دهد. این برنامهٔ بسیار زیبا برای دانش‌آموزان و دانشجویان می‌تواند بسیار سرگرم‌کننده و آموزنده باشد.

Stellarium

نرم‌افزار جبری Maxima

این نرم‌افزار شباهت زیادی به نرم‌افزارهایی چون Mathematica یا Maple دارد و می‌تواند بسیاری از محاسبات ریاضی را با سرعت و دقت زیادی اجرا کند. کارکردهای این برنامه بسیار فراتر از یک ماشین‌حساب است. مکسیما می‌تواند عبارت‌های جبری را ساده کند یا انتگرال‌های معین یا نامعین را محاسبه کند و نمودارهای دوبعدی و سه‌بعدی را رسم کند. برای دانشجویان رشته‌های فنی و به‌ویژه رشته‌های علوم مکسیما می‌تواند کمک بسیار بزرگی باشد. نرم‌افزار دیگری که توانایی‌هایش بیشتر در محاسبات عددی متمرکز است Octave نام دارد که بسیار شبیه MATLAB است و آن هم برای رشته‌های مهندسی بسیار مناسب است.

Maxima

تجربه‌های آزاد!

در این وبلاگ تجربه‌هایم را در کار با نرم‌افزارهای آزاد خواهم نوشت. تلاش خواهم کرد تا روی تک‌تک نوشته‌هایم وقت کافی صرف کنم تا کم‌کم این وبلاگ مرجع خوبی برای کاربران این نرم‌افزارها بشود.

در این وبلاگ نکته‌ها و ترفندهای کوچک و بزرگی از کار با نرم‌افزارهای گوناگون را خواهید دید که با تصویرهای دست‌اول (screenshot) به کاربران این نرم‌افزارها کمک می‌کند. نرم‌افزارهایی که احتمالاً به آن‌ها خواهم پرداخت این‌ها هستند:

  • اپن‌آفیس (OpenOffice.org)، مجموعهٔ کاملی از نرم‌افزارهای اداری، جایگزین آزادی برای آفیس مایکروسافت
  • گیمپ (GIMP)، نرم‌افزار قدرتمند کار با تصاویر، جایگزین آزادی برای فتوشاپ
  • اِن‌وی‌یو (Nvu)، نرم‌افزار کوچک و قدرتمند ساخت صفحات وب
  • سیستم‌عامل اوبونتو (Ubuntu)، یک سیستم‌عامل کامل، بر پایهٔ گنو/لینوکس، جایگزین قدرتمندی برای ویندوز
  • ماکسیما (Maxima)، نرم‌افزار ریاضی، جایگزینی برای متمتیکا (Mathematica)
  • پی‌دی‌اف کرییتور (PDFCreator)، نرم‌افزار آزادی که خروجی پی‌دی‌اف می‌سازد

خوشبختانه، این فهرست بسیار طولانی است و این نشان می‌دهد که در دنیای نرم‌افزارهای آزاد، فرصت‌ها و امکانات فراوانی برای همه هست.

هدف من از همهٔ این کارها این است که کار با نرم‌افزارهای آزاد را برای کاربران فارسی‌زبان آسان کنم، زیرا عقیده دارم که این نرم‌افزارها باید هر چه بیشتر رایج شوند. اگر قرار است نرم‌افزارها آینده‌ای برایمان رقم بزنند، این آینده باید متعلق به خودمان باشد، و این دقیقاً همان چیزی است که نرم‌افزارهای آزاد به ما می‌دهند.

دسته‌ها:درباره